خانه / دندانپزشکی و درمان ریشه / دندانپزشکی / همه چیز در مورد تخصص های دندانپزشکی
تخصص در دندانپزشکی
تخصص در دندانپزشکی

همه چیز در مورد تخصص های دندانپزشکی

2 (40%) 3 votes

بسیاری از مردم در مورد تخصص‌ های دندانپزشکی ابهاماتی برایشان وجود دارد و اغلب آن طور که تخصص‌های پزشکی برای مردم جا افتاده است در مورد تخصص‌ های دندانپزشکی اطلاعات کافی در سطح جامعه وجود ندارد. امروزه بیشتر امور به سمت تخصصی شدن رفته است ولی همانطور که ما برای سرماخوردگی نیاز نداریم که به متخصص بیماری‌های عفونی یا گوش، حلق بینی مراجعه کنیم، در مشکلات دندانی خود هم در وهله اول نیاز به مراجعه به متخصص ممکن است نداشته باشیم. دوره دندانپزشکی عمومی معمولا شش سال است.در ادامه این دوره برخی از دندانپزشکان ممکن است در دوره های تخصصی که به طور میانگین سه سال طول می کشد شرکت کنند و متخصص بشوند.برخی رشته های تخصصی مانند جراحی فک و صورت زمانی بیش از سه سال برای اخذ تخصص می برد. در این مطلب به صورت خلاصه به معرفی تخصص‌های دندانپزشکی می‌پردازیم:

متخصص آسیب شناسی دهان، فک و صورت (پاتولوژیست دهان و دندان):

این گروه متخصصین معمولاً زیاد به صورت مستقیم با بیماران سروکار ندارند.در این تخصص بافت‌های خارج شده با جراحی از ناحیه فک و صورت بیماران نزد این متخصصین فرستاده می‌شود تا ماهیت آن‌ها را تشخیص دهند. در برخی موارد ممکن است نیاز باشد خارج کردن بافت‌ها حین جراحی با نظارت یا توسط خود این متخصصین صورت بگیرد. این متخصصین اغلب با دندانپزشکان و جراحان سروکار دارند و نمونه‌های ارسالی آن‌ها را زیر میکروسکوپ مشاهده کرده و برای آن‌ها تشخیص می‌نویسند.

متخصص درمان ریشه (اندودنتیست):

یک اندودنتیست دندانپزشکی است که به طور تخصصی با ریشه دندان سروکار دارد. عصب کشی دندان‌های سخت و دشوار کار اصلی است که متخصص درمان ریشه انجام می‌دهد. به هر علت اگر عصب کشی دندان شما به مشکل بر بخورد، دشوار باشد یا به دلیل بیماری خاص یا ترس از عصب کشی توسط همکاران دندانپزشک عمومی قابل انجام نباشد، توسط متخصص درمان ریشه انجام می‌شود. درمان مجدد عصب کشی دندان‌هایی که درمان قبلی آن‌ها شکست خورده است، جراحی ریشه دندان‌ها و امروزه ایمپلنت‌های دندانی جز مواردی است که متخصص درمان ریشه می‌تواند انجام دهد. اندودنتیست در واقع متخصص تشخیص درد دندانپزشکی می‌باشد و در موارد دردهای پیچیده ناحیه فک و صورت که شک در مورد منشأ دندانی آن‌ها وجود دارد، ممکن است نیاز به مراجعه به اندودنتیست وجود داشته باشد.

مطلب «متخصص اندو چه کاری برای شما انجام می دهد» را اینجا بخوانید.

« برای چه کاری به متخصص اندو مراجعه کنیم » را اینجا بخوانید.

متخصص دندانپزشکی ترمیمی (و زیبایی):

ترمیم یا همان پر کردن تاج دندان حیطه اصلی فعالیت متخصص ترمیمی است. از طرف دیگر درمان‌های زیبایی دندانپزشکی و آنچه در تبلیغات به غلط یا درست طرح لبخند نامیده می‌شود، در حیطه فعالیت این متخصص است. سفیدکردن دندان‌ها، لامینیت‌ها و پرکردگی دقیق همرنگ دندان خدماتی است که توسط متخصصان ترمیمی ارائه می‌شود. روکش‌ها به خصوص در نواحی زیبایی هم جز خدماتی است که توسط این گروه از متخصصین ممکن است ارائه شود.

متخصص تشخیص بیماری‌های دهان و دندان:

این متخصصین در واقع پزشک متخصص بیماری‌های دهان هستند و بیماری‌هایی که داخل دهان شما ظاهر می‌شوند یا علایمی داخل دهان شما ایجاد می‌کنند را شناسایی و درمان می‌کنند. زخم‌های دهانی، ضایعات دهانی و تغییر رنگ‌های بافت‌های دهان توسط این متخصصین مورد بررسی قرار می‌گیرد. از آن‌جایی که بسیاری از علایم بیماری‌های سایر نقاط بدن ممکن است به صورت اولیه در دهان ظاهر شوند، این متخصصین حتی می‌توانند با تشخیص اولیه برخی از بیماری‌ها با معاینه دهان شما، به حفظ سلامت شما کمک کنند.

متخصص بیماری‌های لثه (پریودنتیست):

پریودنتیست دندانپزشک متخصصی است که وظیفه تشخیص و درمان بیماری‌های مربوط به لثه و بافت‌های نکهدارنده دندان را بر عهده دارد. بیماری‌های لثه در اثر افزایش سن، عادت‌های نادرست و همچنین تأثیر ژنتیک خود را در افراد نشان می‌دهند. پیشرفت این بیماری‌ها باعث از دست رفتن دندان‌ها می‌شود. به‌علاوه نشان داده شده است که بیماری‌های لثه با سلامت بدن به خصوص در بیماران دیابتی و زنان باردار ارتباط دارند. پریودنتیست‌ها غیر از درمان‌های لثه که قسمت بیشتر آن شامل جراحی لثه می‌شود، در مورد جراحی کاشت ایمپلنت هم دوره‌های تخصصی دیده‌اند و ازجمله بهترین و ماهرترین گروه دندانپزشکانی هستند که قادر به انجام جراحی‌های پیچیده ایمپلنت می‌باشند.

تخصص جراحی فک، دهان و صورت:

جراح فک و صورت رشته ای تخصصی است که نباید آن را با عنوان جراح-دندانپزشک که همکاران دندانپزشک عمومی برای خود استفاده می‌کنند اشتباه گرفت. جراحی‌های ساده تا پیشرفته ناحیه فک و صورت توسط جراحان فک و صورت انجام می‌شود. از جراحی خارج کردن دندان عقل نهفته گرفته تا جراحی‌های زیبایی فک، بینی، چانه و صورت به‌علاوه جراحی‌های خارج کردن کیست‌ها، تومورها، قرارگیری ایمپلنت و … توسط جراحان فک و صورت قابل انجام است.

متخصص پروتزهای دندانی:

متخصص پروتز، دندانپزشکی است درمان‌های مربوط به پروتز (هر نوع دندان مصنوعی) را برای مراجعین انجام می‌دهد. این درمان‌ها دامنه وسیعی از روکش‌های جایگزین فضاهای خالی یا روکش‌های تک دندان‌ها، روکش‌های زیبایی، دست دندان کامل متحرک یا سایر انواع دندان مصنوعی را در برمی‌گیرد. طرح درمان ایمپلنت‌های دندانی و انجام درمان‌های ایمپلنت‌های درمانی هم در محدوده فعالیت این متخصصین قرار می‌گیرد. به‌علاوه پروتزهای ناحیه دهان و صورت مانند پروتز کام و … می‌تواند توسط متخصصین پروتز طراحی و ساخته شود.

متخصص دندانپزشکی اطفال:

کار دندانپزشکی برای کودکان و نشاندن آن‌ها روی یونیت دندانپزشکی کار راحتی نیست. متخصص دندانپزشکی اطفال فردی است که برای انجام این کار دشوار آموزش‌های کافی دیده‌است. درمان دندانپزشکی دندان‌های شیری باعث می‌شود که دندان‌های دائمی از سلامت بیشتری در حین و بعد از رویش برخوردار شوند. انجام درمان‌های اورتودنسی برای اطفال هم در حیطه تخصص متخصصین اطفال می‌باشد.فارغ التحصیلان این رشته در مورد درمان دندانپزشکی کودکان در اتاق عمل تحت بی هوشی هم آموزش های کافی دیده اند.

متخصص ارتودنسی:

ارتودنتیست همان دندانپزشک متخصصی است که وظیفه ردیف کردن دندان‌ها را با بستن سیم‌ها یا با استفاده از سایر ابزارها بر عهده دارد. ارتودنتیست درواقع به درمان ناهنجاری‌های دندانی و فک و صورت می‌پردازند. متخصص اورتودنسی به نوعی اورتوپد در ناحیه استخوان‌های فک و صورت بوده و درمان‌های ارتودنسی حتی می‌تواند روی رشد فک وصورت تأثیر داشته باشد.

متخصص رادیولوژی فک و صورت:

این متخصص وظیفه اخذ رادیوگرافی‌های تشخیصی و نوشتن گزارش از مشاهداتی که در رادیوگرافی دیده می‌شود را عهده‌دار است. رادیوگرافی‌ها در ناحیه دهان و فک از رادیوگرافی‌های کوچک تک دندان یا چند دندان (پری آپیکال یا بایت وینگ) تا سی تی اسکن‌های ناحیه فک و صورت و MRI را در برمی‌گیرد.

تخصص دندانپزشکی
تخصص دندانپزشکی

آیا فلوشیپ همان تخصص است؟

خیر فلوشیپ همان تخصص نیست. اخذ تخصص در کشور ما با امتحان ورودی بوده و حداقل در تمام رشته‌های دندانپزشکی سه سال زمان می‌برد (در برخی رشته‌ها مانند جراحی فک و صورت این دوره بیشتر است)؛ اما فلوشیپ یک دوره آموزش محدود در یک زمینه تخصصی خاص است و در بسیاری از کشورها به صورت آزاد توسط دانشگاه‌ها ارائه می‌شود. در ایران فلوشیپ‌های دندانپزشکی مصوب وزارت بهداشت وجود دارند و از طریق آزمون و با طی مراحلی پذیرش می‌گیرند.

سایر دوره‌های تکمیلی دندانپزشکی:

دوره‌های تکمیلی بعد از اتمام دوره دانشگاهی دندانپزشکی فراوان هستند ولی تخصص محسوب نمی شوند. دندانپزشکان با شرکت در این دوره‌ها می‌توانند دانش و مهارت خود را ارتقا دهند. دوره‌هایی مانند دوره‌های آموزش ایمپلنت و زیبایی و … همه ساله توسط مراکز مخلف که بیشتر خصوصی هستند برگزار می‌شود. بسیاری از شرکت‌های تجاری هم برای تبلیغ و فروش محصولات خود آموزش‌های مربوط درمان‌هایی مربوط به ابزارها و تولیدات خود را برای دندانپزشکان ارائه می‌کنند. مسئله مهم این است که هیچ کدام از این دوره‌ها از نظر عنوان رسمی «تخصص» محسوب نمی‌شود.
به‌علاوه شاخه‌های آکادمیک که بیشتر مبتنی بر پژوهش هستند هم در ادامه اخذ مدرک دندانپزشکی عمومی وجود دارد و علاقه‌مندان فارغ‌التحصیل دندانپزشکی می‌توانند در این شاخه‌ها به تحصیل ادامه دهند. دکترای دندانپزشکی جامعه نگر و دکترای مواد دندانی ازجمله این موارد هستند که بیشتر حیطه مربوط به آن‌ها را پژوهش در برمی‌گیرد. دانش‌آموختگان این رشته‌ها کمتر با بیماران سروکار داشته و بیشتر در حیطه دانشگاهی و صنعتی فعال هستند.

بورد (برد) تخصصی چیست؟

متخصص های رشته های دندانپزشکی بعد از فارغ التحصیلی و اخذ تخصص در یک امتحان جامع شرکت می کنند و با قبولی در امتحان حائز دانشنامه یا گواهی بورد تخصصی می شوند. طبق قوانین فعلی در ایران کسانی که بورد دارند می توانند در دانشگاه در کلاس های نظری به آموزش رشته خود به دانشجویان بپردازند.

مقایسه دندانپزشکی ایران و جهان را اینجا را بخوانید.

درباره دکتر علی مرسلی

دکتر علی مرسلی
دندانپزشک – متخصص درمان ریشه – بورد تخصصی اندودانتیکس کرج:خیابان شهید بهشتی جنب شهرکتاب مرکزی ، ساختمان پزشکان نور واحد20/تهران،پل گیشا02188283006

21 نظرات

  1. سلام داکتر صاحب : من مشکل دندان دردی داریم تقریبا تمام دندان هایم آسیابم کمی کم سیاه شدن به اصطلاح خودمان کرم خورده نمیدانم چی کنم و علاج چیست ؟؟ روز دوباره همراه با کریم دندان های خود را میشویم ؟ باز هم کم کم به نقطه ها سیاه رنک بالای دندان هایم ایجاد شده نمیدانم چی کنم گرچی 2 دندان خودرا پیش یک دوکتور رفتم پر کرد همان از پر کردن زمانیکه آب شرینی میخورم احساس درد میکند ؟؟ میشه دراین رابطه نظر بدهید ؟؟

    سوال اخر این که بخاطر زیبای دندان از سم ها جهت راست نمودن دندان کج داکتر ها استفاده میکنند نقص ندارد به سلامتی دندان ها ؟؟؟
    ممنون تان

    • دکتر علی مرسلی

      سلام
      نقطه های سیاه پوسیده ( کرم خورده ) با مسواک درست نمی شوند و باید با ماده پرکردگی توسط دندانپزشک پر شوند.
      شما دوبار مسواک زدن را ادامه بدهید تا بقیه دندان هایتان سالم بماند.
      سیم کشی دندان( اورتودنسی) اگر توسط دکتر واردی انجام شود و شما بهداشت دهان و دندان هایتان را با مسواک زدن و نخ دندان رعایت کنید ضرری ندارد و نقصی به سلامتی وارد نمی کند.

  2. سلام و خسته نباشید اقای دکتر،شرمندم خدمتتون،چند تا سوال داشتم خدمت شما،بنده فوق لیسناس مهندسی مکانیک،تبدیل انرزی تموم کردم،ولی واقعا بازار کاری برای رشته های مهندسی متناسب با زحمتی که این چند ساله کشیدیم وجود نداره،من میخواستم برای رشته دندون پزشکی بخونم و.دوباره کنکور.تجربی بدم،با توجه به حصور شما در جامعه حال دندان پزشکی و اشناییتون با بازار کار این رشته،به نطر شما تصمیمی که من دارم عاقلانس،با توجه به شرایط سنی بنده،26 سال دارم،خودمم علاقه زیادی به این رشته دارم،شاید بزرگترین ریسک زندگیمو انجام میدم،من میخوام در صورت اتمام چون خودم اهل شهرستانم،در شهرستان باشم،خیلی ممنون میشم اگه شما تصویری از بازار کار این رشته و اییندش به من بدین

  3. سلام روزتون به خیر و تشکر از سایت خوبتون
    راستش من دانشجوی دندانپزشکی ترم پنج دانشگاه تهرانم. دندونپزشکی رو به علل زیادی از جمله جو خفه کننده ی بین دانشجویان پزشکی (البته صرفا به نظر خودمو اطرافیان) و یک سری دالایل شخصی دیگه انتخاب کردم. اما الان پشیمونم. قبلا به این امید اومده بودم که رزیدنتیم رو اورال پاتو یا تشخیص بزنم و کاملا وارد فیلد پزشکی تر این رشته بشم. الان می گن که اورال پاتو و تشخیص در شهرستان های کوچک اصلا بازار کار نداره و چیپه و شهر ما حتی یه جراح فک و صورت هم نداشت و این مسائل … کلا نا امید شدم… نظر شما چیه؟ ببخشید زیاد نوشتم. خیلی ذهنم مشغوله…

    • دکتر علی مرسلی

      بعد از ورود به این رشته در مورد انتخاب تخصص بازار کار آخرین چیزی است که باید به آن فکر کنید .

      • بله هر چه باشه شاید بازار کار فوق العاده ای در برخی رشته های تخصص نداشته باشه . اما بهرحال انسانهایی هستند که به کمک تخصص شما نیاز دارند در ضمن شما باید از روی علاقه درس بخونی نه پول .
        یک بنگاه مواد قضایی شاید خیلی بیشتر از یک دندانپزشک درآمد داشته باشد اما دلیلی نمیشود که همه دانشگاه ها را خالی کنند .
        همین رشته های فنی که در امدی ندارند حداقلش اینه که خودشون میتونن مسائل مهمی را تحلیل و برای دیگران توضیح دهند تا سطح اگاهی جامعه بالا برود .

  4. سلام. دکتر محترم من دندان 7 فک پایینم نهفته هست و به تشخیص متخصص باید با جراحی بیهوشی بیرون بیارن.ایا ممکنه فک موقع کشیدن دندان بشکنه؟؟؟من خیلی درد دارم ولی از ترس نمیتونم تصمیم بگیرم …لطفا راهنمایی کنید

  5. رضا پورعلی

    سلام
    همه ما دچار اشتباه میشویم . (در قسمت بورد تخصصی)
    لطفا تصحیح فرمایید : حائظ »» حائض

  6. سلام خسته نباشید…بنظر شما بهترین راه برای دندانهایی که مادرزادی مینا ندارند و بسیار سست هستند چی هستش..؟!

  7. باسلام میخواستم بپرسم که کدام رشته از این رشته تخصصی دندانپزشکی برای بانوان مناسب ودرامدش بیشتر است۱-تخصص اندودنسی (اندودنتیکس)۲-(تخصصدندانپزشکی کودکان)۳-ایمپلنتولوژیست
    با تشکر.ممنون میشم اگر پاسخ دهید.

    • دکتر علی مرسلی

      همه ی رشته ها برای بانوان در دسترس است و بر حسب استعداد و توان شخصی در همه ی این رشته ها می توانند موفق شوند. حتی رشته ی جراحی فک و صورت و کلیشه های جنسیتی در دندان پزشکی به طور حقیقی وجود ندارد و ساخته ذهن ماست

  8. سلام برای رشته دندان پزشکی مرتبه ی فوق تخصص هم هست؟

  9. دکتر مرسلی سلام ! جون حال کردم با وب تون حسابی حالا می فهمم چی به چیه ! دکتر من پوسیدگی میانی بین دندان های اسیاب بعد از دندان نیش رو پر کردم . گیره ایی که برای ایجاد فاصله بین دندونها استفاده می شه هم لثه رو پاره کرد هم شکست! اونم دوتاش احتمالا زنگ زدگی و تنبلی و دکتر شیرازی !حد فاصل دوتا دندون رو خالی و به هم چسبیده پر کرد . بعد لثه ابسه کرد . کواموکسی کلاو و مترانیدازول و پنی سیلین تجویز کرد . همش احساس میکنم دندون توی لثه جابجا شده به هم force شدن تا بینشون پر بشه … عفونت صفر شد . بعد دوباره برگشت یه چیزی بین کسیت و تورم هم هست . نمی شه درست فهمید خروجی عفونت هم داره ولی ظاهرش سرخه ولی فکر کنم عفونش توی عمق ریشه باشه . دکتر باید برم پیش پریو دنتیست درسته ؟ این که اره ! می خواهد بعدش هم عصب کشی کنی ریشه اکسپوز می شه ؟ این هم که اره ! دکتر چقدر پول باخودم ببرم ؟ تقریبی ؟ چون اینجا-شیراز- هرکی یه سازی میزنه یکی برا مشاوره 25 میگیره بعد میگه هزینه تشکیل پرونده 40 شد دوتا پرکردگی داشتید 250 میشه شما 200 بده ! یکی میگه 180 میگیرم یکی با 100 پر میکنه یکی میگه مشاوره رایگان بعد می ری تو مطب میبینی همه شاکی هستن که اونی بود که درستش کردید در اومده یکی دیگه میگه اقای دکتر عصب کشی برام کردی انگا که نکردی یعنی از 150 عصب کشی دیدم تا 700 تومن ! بعد توی سایت اموزش عالی تعرفه های تهرون رو زدن بعد علوم پزشکی شیراز میگه نرخ ها تو درمانگاه ها درسته و مثل تهرونه ! بعد درمانگاه و کلینیک تو شیراز زیاده و واقعا نمی دونی بعد این دکتر عزیز ما فوق تخصص جراحی از انگلستان استعمار پیرسگ رو داره تا دلتون هم بخواد فلوشیپ داره البته امروز و اینجا فهمیدم چیه … 10 ساله که خونوادگی می رفتیم پیش این اقا اخیرا فقط خراب می کنه … دکتر شیراز پزشک پرودنتیست سراغ نداری ؟ یا باید بیام کرج اونم از شیراز ؟

    • دکتر علی مرسلی

      سلام
      پریودنتیست در شیراز جضور ذهن ندارم ولی تعداد زیادی در شیراز وجود دارد
      مطمئن نیستم مشکل شما مربوط به لثه باشد. احتمال منشا ریشه برای این مشکل شما هم وجود دارد . در نهایت اینکه عنوان :متخصص : یک عنوان مشخص است. حتی می توانید برای اطمینان بیشتر به کلینیک ویژه دانشگاه شیراز که حالت نیمه خصوصی و تعرفه های مناسب دارد و معمولا بعد از ظهرهاست مراجعه کنید

  10. سلام تحصیل دندانپزشکی و گرفتن تخصص ارتودنسی هر کدام چند سال طول میکشند؟چون میخواهم انتخاب رشته کنم خیلی برایم مهم است لطفا جواب بدهید . ممنون

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *