خانه / برای همکاران دندانپزشک / نسخه ی دندان درد:دوازده نکته دارویی برای درد در دندان‌پزشکی
داروهای درد دندانپزشکی
داروهای درد دندانپزشکی

نسخه ی دندان درد:دوازده نکته دارویی برای درد در دندان‌پزشکی

مطلب ویژه دانشجویان دندانپزشکی و همکاران

دوازده نکته نسخه پیچی برای کنترل درد در دندانپزشکی

دندان‌پزشکان گروهی از جامعهٔ پزشکی هستند که علیرغم اینکه تعداد داروهای تجویزی در نسخه های آن ها  زیاد نیست، زیاد با نسخه نویسی سر و کار دارند.

برای اینکه تجویزگر داروی خوبی باشید نیاز نیست که داروهای عجیب و غریبی در نسخه‌هایتان تجویز کنید. مهم این است که بتوانیم به عنوان دندان‌پزشک مناسب‌ترین دارو را برای شرایط موجود بیمار تجویز کنیم.

اگر چه بیشتر موارد تجویز داروها را همهٔ همکاران می‌دانند و به کار می‌گیرند اما نکات زیر در مورد تجویز داروها برای اندیکاسیون‌های مختلف دندان‌پزشکی ممکن است که به درد بعضی از همکاران بخورد.

  1. مناسب‌ترین دارو برای کنترل دردهای دندانی و ناحیه فک و صورت خانواده NSAID ها هستند. در صدر این گروه  در نسخه های ما ایبوپروفن قرار دارد .
  2. ادویل، ژلوفن، موترین، پروپینال، فرم‌های مختلف و نام‌های مختلف ایبوپروفن هستند. فرم‌های ژلاتینی مانند ژلوفن به جای معده در روده باز می‌شوند. نتیجه اینکه تحمل گوارشی بهتری دارند؛ اما اثر آن‌ها تفاوتی ندارند.
  3. تحمل گوارشی متفاوت از مشکلات گوارشی ماننده زخم‌های معدهٔ خونریزی دهنده است. بیمارانی که زخم‌های گوارشی خونریزی دهنده دارند، فرقی نمی‌کند که چه فرم دارویی NSAID(ژلوفن، بروفن یا انواع تزریقی NSAID) دریافت کنند و در این گروه‌ها تمامی انواع منع مصرف دارد؛ اما کسانی که صرفاً عدم تحمل گوارشی دارو دارند، فرم‌های ژلاتینی یا تزریقی مشکل را حل می‌کند. در بیماران دچار خونریزی گوارشی تائید شده، از تجویز کلیهٔ داروهای شبه آسپرین باید خودداری کرد.
  4. فرم‌های تزریقی NSAID هم وجود دارند. دیکلوفناک سدیم و پیروکسیکام فرم‌های تزریقی هستند که به دلایل عوارض متعدد نباید تجویزشوند؛ اما کتورولاک یک نوع تزریقی مناسب نسخه کردن برای دندان‌پزشکی است (در بازار ایران توسط شرکت‌های مختلف به صورت 30 میلی گرم در میلی متر وجود دارد).
  5. سؤال مهمی که به ذهن بسیاری از همکاران می‌رسد این است که چرا ایبوپروفن تزریقی تجویز نکنیم و آیا اصلاً چنین دارویی وجود دارد؟ ایبوپروفن‌های تزریقی 400 میلی گرم و 800 میلی گرم در میلی‌لیتر در بازار ایران وجود دارند ولی چون حتماً باید در مدت سی دقیقه و در سرم تزریق شوند، در رده داروهای بیمارستانی قرار می‌گیرند و تجویز آن‌ها توسط دندان‌پزشکان منطقی نیست.
  6. استامینوفن با نام‌های دیگر تجاری تیلنول، پاراستمول، تاکتینال، استاژل و … برای تسکین دردهای خفیف تا متوسط می تواند توسط دندانپزشک نسخه شود.
  7. در بارداری و شیردهی، صرف نظر از همهٔ شرایط، استامینوفن ساده، داروی انتخابی کنترل درد است. هرچند که اخیراً مطالعاتی احتمال رابطهٔ مصرف استامینوفن در بارداری با مشکلات رفتاری کودک در آینده را مطرح کرده‌اند.در مورد بارداری و دندانپرشکی اینجا را بخوانید.
  8. معمول‌ترین داروی مخدر کنترل درد در ایران، استامینوفن کدئین است. میزان کدئین این داروی ترکیبی هم‌اکنون 10 میلی‌گرم است (در گذشته 20 میلی گرم بود). کدئین پرفروش‌ترین دارو در تمام دنیاست و استامینوفن کدئین با فروش بیش از یک میلیارد عدد در سال، پرفروش‌ترین داروی ایران است!
  9. داروهای حاوی کدئین و به طور کلی با پایهٔ مخدر در برخی کشورهای دنیا منع مصرف دارند و دارندهٔ آن‌ها حتی در کشوری ماننده امارات می‌تواند که زندانی بشود.
  10. ایبوپروفن (وسایر) اثر پیش دارویی در کنترل درد بعد از درمان دارند. همچنین مصرف این داروها قبل از مراجعه می‌تواند که عمق بی حسی و متعاقب آن موفقیت بی‌حسی را افزایش دهد.
  11. کورتیکواستروئیدها داروهایی هستند که برای مقاصد متنوع در دندان‌پزشکی استفاده می‌شوند (کنترل علائم دهانی در بهجت، لیکن پلان، اریتم مالتی فرم، آفت و …)؛ اما تجویز آن‌ها برای کنترل درد، صرفاً در موارد دردهای التهابی حاد که با خطوط قبلی دارویی NSAID ها، استامینوفن و اپیوئید ترکیبی کنترل نشده است می‌تواند منطقی باشد.
  12. تشخیص منشأ درد مهم‌تر از دارویی است که برای کنترل درد تجویز می‌شود. متخصصین تشخیص بیماری‌های دهان و دندان، اندودنتیست‌ها و جراحان فک و صورت و بعضاً نورولوژیست‌ها متخصصینی هستند که در تشخیص منشأ دقیق دردهای ناحیه فک و صورت که منشأ دندانی آن‌ها مورد تشکیک است، کمک‌کننده هستند.   در مورد داروهای ضد درد دندانپزشکی اینجا را بخوانید.

 

درباره دکتر علی مرسلی

دکتر علی مرسلی
دندانپزشک – متخصص درمان ریشه – بورد تخصصی اندودانتیکس کرج:خیابان شهید بهشتی جنب شهرکتاب مرکزی ، ساختمان پزشکان نور واحد20/تهران،پل گیشا02188283006

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *